Houshivar Podcast پادکست هشیوار
Mehdi Shafa 132 episodes Nov 10, 2026
پادکست هشیوار بر اساس کتاب‌های غیرداستانی در حوزه ژنتیک، فرگشت، مغز، ذهن و رفتار انسان تولید می‌شود. مهدی شفا در هر قسمت یک کتاب علمی را خلاصه کرده و مفاهیم آن را به زبان ساده برای فارسی‌زبانان توضیح می‌دهد. هدف این پادکست افزایش آگاهی، تقویت تفکر نقادانه و ترویج بینش علمی در میان مخاطبان فارسی‌زبان است. این مجموعه تلاش می‌کند تا موضوعات پیچیده علمی را به شکلی قابل‌فهم ارائه دهد.
Episodes
نبض علم ۳: نوبل ۲۰۲۶، ماده تاریک و ژن‌های نئاندرتال در ما
سلام به همراهان پادکست هشیوار. در سومین شماره از مجموعه «نبض علم» (Science Pulse)، همراه با فرهاد ارکانی به بررسی مهم‌ترین رویدادها و مقالات علمی یک ماه اخیر نشسته‌ایم. در این مجموعه صرفاً تیتر اخبار را بازگو نمی‌کنیم؛ بلکه تلاشمان این است که منطق کشف، روش پژوهش، ابعاد ناشناخته و حتی محدودیت‌های شواهد را به دور از هیجان‌زدگی‌های ژورنالیستی بررسی کنیم.*میزبان و کارشناس این گفتگو:*• *دکتر مهدی شفا:*
مغز ایدئولوژی زده و اخلاقی شدن خشونت | با سپیده طباطبایی و دکتر حسین قاضی‌زاده
*ایدئولوژی با مغز انسان چه می‌کند؟ | عصب‌شناسی تعصب، ابتذال شر و اخلاقی شدن خشونت*چگونه یک انسان عادی و قانون‌مدار می‌تواند به عامل خشونت تبدیل شود و عمل خود را نه یک جرم، بلکه یک «ضرورت اخلاقی» بداند؟ در این قسمت از «هوشیوار»، در تقاطع علوم اعصاب، فلسفه اخلاق و حقوق کیفری، به بررسی پدیده «مغز ایدئولوژی‌زده» و «اخلاقی شدن خشونت» پرداخته‌ایم. در این گفتگو واکاوی می‌کنیم که چگونه فشارهای محیطی، بحرا
آیا علم و طبیعت گرایی ما را از فرض وجود خدا بی‌نیاز کرده است؟ | با زئوس خدای خدایان
آیا با پیشرفت علم و تبیین‌های طبیعی، دیگر برای فهم و توضیح جهان نیازی به فرض وجود خدا داریم؟ یا اینکه خدا اساساً پاسخی به نوع دیگری از پرسش‌هاست که علم قرار نیست به آن‌ها پاسخ دهد؟ و پیش از همهٔ این‌ها، وقتی از «خدا» صحبت می‌کنیم، دقیقاً دربارهٔ چه مفهومی حرف می‌زنیم؟ خدای شخص‌وار و مداخله‌گر ادیان ابراهیمی، خالقی که جهان را آغاز کرده اما در آن مداخله نمی‌کند (خدای دئیستی)، و یا خدای اسپینوزا و بن
قومیت و قوم‌گرایی در تاریخ ایران | با استاد احسان هوشمند
📌 در این قسمت از پادکست هوشیوار، میزبان استاد احسان هوشمند هستیم تا به کالبدشکافی علمی و انتقادی مفاهیم «قوم»، «قومیت» و «قوم‌گرایی» در بستر تاریخ و جامعه‌شناسی ایران بپردازیم. آیا جامعهٔ ایران در درازنای تاریخ ساختاری قوم‌پایه داشته است یا شهرپایه؟ ریشه‌های تاریخی درهم‌تنیدگی ایرانیان کجاست و چرا سیاست‌هایی چون بومی‌گزینی دانشگاه‌ها به انسجام ملی آسیب رسانده‌اند؟در این گفتگوی عمیق و تفصیلی، بر ای
شعر فارسی | بیداری یا خواب خرد نقاد-بخش سوم
در سومین جلسه از مجموعه گفتگوهای «خرد نقاد و شعر و ادبیات فارسی» در کانال هوشیوار، نسبت میراث شعری ایران با عقلانیت انتقادی، مدرنیته و تحولات دوران معاصر بررسی می‌شود. در این نشست، گذار شعر از دربار به جامعه، زایش مفاهیمی چون آزادی، قانون و شهروندی در عصر مشروطه، دگرگونی تصویر زن و معشوق در ادب پارسی، و نسبت دیالکتیکی شعر با اگزیستانسیالیسم و فلسفه به بوته نقد گذاشته شده است.*میزبان:*• دکتر مهدی ش
میراث دن خوان برای امروز: نقد و بررسی شمنیسم تولتک | با دکتر محمد مهدی اردبیلی و فرشید محمدی
*میراث دون خوان برای امروز؛ بررسی فلسفی و انتقادی شمنیسم تولتک و آثار کارلوس کاستاندا*در این قسمت از پادکست هشیوار به نقد و بررسی فلسفی، معرفت‌شناختی و تجربی «شمنیسم تولتک (ناوالیسم) و آموزه‌های دون خوان» می‌پردازیم. در این گفت‌وگو مفاهیمی چون گشایش ادراک، پیوندگاه، تونال و ناوال، ایدهٔ جنگاور، توقف گفت‌وگوی درونی، رویابینی آگاهانه (خواب شفاف)، نقد مصرف روان‌گردان‌ها (گیاهان اقتدار) و نسبت این تجا
نبض کیهان ۱: ازهابل تا جیمز وب 🔭 | رمزگشایی از تاریکی کیهان و تولد ستارگان ✨
آسمان شب، کهن‌ترین کتاب تاریخ کیهان است. وقتی به دوردست‌های فضا می‌نگریم، به‌دلیل سرعت محدود نور، در حال ورق زدن صفحات گذشته و مشاهدهٔ جهانی جوان‌تر هستیم. در این قسمت از پادکست هشیوار، سفری شگفت‌انگیز را از نگاه گالیله و کشفیات انقلابی ادوین هابل آغاز می‌کنیم، به شاهکارهای تلسکوپ فضایی هابل می‌رسیم و در نهایت به مرزهای کنونی درک بشر با تلسکوپ فضایی جیمز وب (JWST) قدم می‌گذاریم.در این گفتگوی عمیق
شعر فارسی | بیداری یا خواب خرد نقاد-بخش دوم
در قسمت دوم از مجموعه گفتگوهای «شعر و ادبیات فارسی؛ بیداری یا خواب خرد نقاد ایرانیان»، میزبان پادکست هشیوار، دکتر مهدی شفا، همراه با صاحب‌نظران به واکاوی پیوند پیچیده میان سنت شعری کهن، خرد فلسفی و تحولات فکری جامعه ایران می‌پردازد. این نشست به بررسی انتقادی جریان‌های فکری از قرن سوم تا دوران مشروطه اختصاص دارد؛ جایی که تقابل میان عقل خودبنیاد و تفکر تعبدی به اوج می‌رسد و زمینه‌ساز پرسش‌های بنیادی
نجوم به زبان ساده | با محسن عاشوری
چرا دوری از آسمان شب ما را مضطرب و تنها کرده است؟ در این جلسه از پادکست هشیوار، سفری کاوشگرانه به دنیای اخترشناسی، رصد کیهان و روانشناسی پیوند انسان با آسمان خواهیم داشت. با نگاه به ژرفای کیهان و درک مقیاس‌های کیهانی، به مفهومی بنیادی به نام «فروتنی کیهانی» می‌رسیم؛ ادراکی که زاویه دید ما به زیستن، روزمرگی، رنج و حتی مرگ را دگرگون می‌سازد.در این گفتگوی تفصیلی، به بررسی تکنیک‌ها و ابزارهای ورود به
بحران محیط زیست ایران! شکست حکمرانی یا فقر فرهنگی؟ | با محمد درویش
در این قسمت از پادکست هشیوار، میزبان *مهندس محمد درویش* ، پژوهشگر برجسته بیابان‌زدایی و آبخیزداری، نویسنده و کنشگر باسابقه #محیط_زیست و مدیرکل اسبق دفتر آموزش و مشارکت‌های مردمی سازمان حفاظت محیط زیست هستیم. در این گفت‌وگوی عمیق و چندرشته‌ای، با میزبانی *مهدی شفا* (پژوهشگر زیست‌شناسی و مترجم)، از مرزهای تقلیل‌گرایی زیست‌محیطی عبور کرده و پیوند میان #فرگشت انسان، روانشناسی تکاملی، فلسفه اخلاق ز
شعر فارسی | بیداری یا خواب خرد نقاد-بخش اول
*آیا شعر و ادبیات فارسی به رشد خردورزی کمک کرده‌اند یا به تقویت تقدیرگرایی؟ آیا شعر فارسی دوره هایی از شکوفایی و انحطاط رو از سر گذرانده؟*در بخش اول این سری گفتگوها از پادکست هشیوار، با حضوری جمعی از پژوهشگران و صاحب‌نظران برجسته، به نقد و ارزیابی نقش شعر و ادبیات کلاسیک فارسی در شکل‌گیری خرد نقاد، آزادی اندیشه، سنجش باورها و نقد قدرت می‌پردازیم. ادبیات فارسی به‌عنوان مهم‌ترین رکن هویت فرهنگی ایر
هوش مصنوعی، آگاهی و چالش‌های اخلاقی| با دکتر حسین دباغ
📌 هوش مصنوعی، آگاهی و چالش‌های اخلاقی | گفتگو با دکتر حسین دباغدر این قسمت از پادکست هشیوار، به بررسی بنیادی‌ترین پرسش‌های فلسفی، اخلاقی و وجودی (اگزیستانسیال) پیرامون رشد شتابان هوش مصنوعی پرداخته‌ایم. با گسترش یادگیری ماشین (Machine Learning)، مدل‌های بزرگ زبانی (LLM) و چشم‌انداز دست‌یابی به هوش مصنوعی عمومی (AGI) و ابرهوش (Superintelligence)، مرز میان هوش انسانی و مصنوعی کم‌رنگ‌تر از همیشه شده
نبض علم ۲:از ترس از فرگشت تا اثر فقر بر مغز
در دومین قسمت از ویژه‌برنامه «نبض علم» در پادکست هشیوار، به سراغ داغ‌ترین مرزهای دانش تجربی، کیهان‌شناسی، علوم اعصاب و فناوری‌های تحول‌آفرین رفته‌ایم؛ سفری فکری از بازتعریف مبانی معرفت‌شناختی علم تا افق‌های پیدایش نخستین سیاهچاله‌ها در سپیده‌دم کیهان.*میزبان و کارشناسان برنامه:** میزبان: دکتر مهدی شفا (پژوهشگر زیست‌شناسی و میزبان پادکست هشیوار)* میهمان و کارشناس همکار: فرهاد ارکانی (پژوهشگر، مروج
آیا جهانی که می‌بینیم واقعیت داره؟! | با دکتر موسی اکرمی
*آیا علم واقعیت را کشف می‌کند یا فقط آن را توصیف می‌کند؟ | گفتگو با دکتر موسی اکرمی*در این قسمت از برنامه *هشیوار*، به سراغ یکی از هیجان‌انگیزترین مرزهای اندیشه بشری رفته‌ایم؛ جایی که *علم و فلسفه* به یکدیگر پیوند می‌خورند. با پیشرفت‌های خیره‌کننده در فیزیک کوانتوم، کیهان‌شناسی، زیست‌شناسی فرگشتی و علوم اعصاب، پرسش‌های بنیادین‌تری درباره چیستی واقعیت، ماهیت قوانین طبیعت و توانایی ذهن انسان در درک
خدا، روح، جن, بختک و زندگی بعد از مرگ | پاسخ به سوالات با دکتر کیمیایی-اسدی
آیا آگاهی صرفاً محصول فعالیت مغز است یا چیزی فراتر از آن وجود دارد؟ آیا روح واقعیتی مستقل از بدن و مغز دارد و می‌تواند پس از مرگ به حیات خود ادامه دهد؟ از منظر علمی جن و بختک چیست؟در این گفتگوی زنده، با دکتر تقی کیمیایی‌اسدی، متخصص مغز و اعصاب، از منظر علوم اعصاب، فلسفه و دین به بررسی ماهیت آگاهی، رابطه ذهن و مغز، تجربه‌های نزدیک به مرگ و امکان بقای آگاهی پس از مرگ خواهیم پرداخت.مهمان: دکتر تقی کی
چرا فقیر شدیم؟ | «حاکمیت حقوق» در برابر دولت همه‌چیزفروش — با دکتر مرتضی کاظمی
در این قسمت از پادکست هشیوار، به میزبانی مهدی شفا، به سراغ یک تحلیل ریشه‌ای و آسیب‌شناسانه در ساختار اقتصادی ایران و نظریه‌های توسعه رفته‌ایم؛ تقابل میان «حاکمیت حقوق» و مداخلات همه‌جانبه حکمرانی اقتصادی.# توسعه، فقر و حاکمیت حقوق در برابر «دولت همه‌چیزفروش»محور اصلی این گفتگو، بررسی ریشه‌های فقر و ثروت در جوامع، بازتعریف علم اقتصاد به عنوان علم شناخت انگیزه‌های انسانی، و نقد تفکر مرکانتیلیستی و «
جهان واقعی یا ساختار ذهنی؟ چیستی قوانین طبیعت | با دکتر هادی صمدی
در این اپیزود از پادکست هوشیار، به یکی از بنیادی‌ترین و جذاب‌ترین پرسش‌های فلسفه علم و فیزیک پرداخته‌ایم: آیا جهان دارای نظمی عینی و مستقل از ذهن ماست؟ چرا ریاضیات تا این حد در توصیف جهان موفق است؟ و آیا قوانین طبیعت واقعیت‌های مستقل هستی هستند یا توصیف‌های ذهن ما از الگوها و انتظام‌های مشاهده‌شده؟مهمان این گفتگو:*دکتر هادی صمدی*- فیلسوف علم و استادیار گروه فلسفه علم دانشگاه آزاد اسلامی (واحد علوم
رضا پهلوی، فره مندی یا ثبات؟ | با شروین وکیلی، سجادفتاحی، جواد حسین‌زاده
در این اپیزود از گفتگوهای پادکست هشیورا درباره آینده ایران، به بررسی ابعاد گوناگون نظام حکمرانی، چالش‌های دوران گذار، توزیع قدرت، مهار استبداد و راه‌حل‌های بومی متناسب با جغرافیا، تاریخ و فرهنگ ایران می‌پردازیم. پرسش بنیادی این نشست این است که «چگونه باید حکومت کرد تا قدرت پاسخگو، محدود و قابل برکناری باشد؟»*👥 مهمانان این گفتگو و سمت‌های علمی/اجرایی:* - دکتر شروین وکیلی — جامعه‌شناس، ایران‌پژوه، ن
چرا می‌جنگیم؟ تحلیل باستان‌شناختی وتکاملی جنگ و صلح درتاریخ | با دکتر جواد حسین‌زاده-بخش دوم
چرا انسان‌ها گاهی علیه یکدیگر دست به ویرانی و کشتار می‌زنند؟ آیا جنگ یک غریزه ناگزیر و بخشی از سیم‌کشی مغز ماست، یا پدیده‌ای نوظهور است که همراه با تمدن شکل گرفته؟ در این اپیزود از پادکست هشیوار، به میزبانی مهدی شفا، میزبان گفتگوهای میان‌رشته‌ای، همراه با مهمان ارجمند برنامه *دکتر حسین‌زاده* (باستان‌شناس، پژوهشگر و استاد دانشگاه) به تاریک‌ترین سویه‌های رفتاری بشر سفر کرده‌ایم. # چرا انسان می‌جنگد؟
آیا روح وجود دارد و بعد از مرگ انسان باقی می ماند؟ | با دکتر کیمیایی-اسدی
آیا آگاهی صرفاً محصول فعالیت مغز است، یا چیزی فراتر از مغز وجود دارد؟آیا «روح» می‌تواند واقعیتی مستقل از بدن و مغز داشته باشد و پس از مرگ به حیات خود ادامه دهد؟ تجربه‌های نزدیک به مرگ چه چیزی درباره این پرسش به ما می‌گویند، و علوم اعصاب تا امروز چه شواهدی درباره رابطه مغز، ذهن و آگاهی در اختیار ما گذاشته است؟در این گفت‌وگوی زنده با دکتر تقی کیمیایی‌اسدی، پزشک و متخصص مغز و اعصاب، این پرسش‌ها را از
نبض علم ۱: از انقلاب هوش مصنوعی و مهندسی ژنتیک تا رازهای فرگشت
*نخستین قسمت از سری برنامه‌های «نبض علم» (Science Pulse)*در جهان امروز که روزانه صدها مقاله و خبر علمی در معتبرترین مجلات و ژورنال‌های پژوهشی دنیا منتشر می‌شود، تشخیص یافته‌های واقعاً تحول‌آفرین از بزرگ‌نمایی‌های رسانه‌ای چالش بزرگی است. برنامه «نبض علم» (Science Pulse) در پادکست هوشیار با همین هدف شکل گرفته است تا مهم‌ترین اخبار و کشفیات علمی ماه از منابع معتبری چون Nature، Science، Cell، Scienti
چرا می‌جنگیم؟ تحلیل باستان‌شناختی وتکاملی جنگ و صلح درتاریخ | گفتگو با دکتر جواد حسین‌زاده-بخش اول
آیا انسان ذاتاً فرشته است یا هیولا؟ چرا با وجود تمام پیشرفت‌های اخلاقی و فرهنگی، هنوز سایه شوم خشونت و جنگ بر سر جوامع بشری سنگینی می‌کند؟ آیا خشونت یک انحراف اخلاقی است یا یک سازوکار زیستیِ برنامه‌ریزی‌شده که در طول میلیون‌ها سال انتخاب طبیعی به بقای نیاکان ما کمک کرده است؟در بخش اول این سری گفتگوها از پادکست هشیوار، به میزبانی مهدی شفا، با *دکتر جواد حسین‌زاده* (باستان‌شناس، پژوهشگر و مترجم) به
چگونه زنده ایم؟ راز تکامل با رضا امیر، دکترعطا کالیراد ودکترعرفان خسروی
*زیست‌شناسی سیستم‌محور در برابر دیدگاه ژن‌محور کلاسیک*در این قسمت از پادکست هشیوار، به میزبانی مهدی شفا، به سراغ یک رویارویی بزرگ فکری در مرزهای علوم زیستی رفته‌ایم؛ تقابل میان زیست‌شناسی سیستم‌محور مدرن و دیدگاه ژن‌محور سنتی. محور اصلی این گفتگو، بررسی کتاب انقلابی *«چگونه زنده‌ایم» (How Life Works)* نوشته فیلیپ بال است که به نقد جدی تقلیل‌گرایی زیستی و استعاره‌هایی نظیر "DNA به عنوان نقشهٔ
یووال نوح هراری؛ چرا باید او را جدی گرفت؟
یووال نوح هراری، تاریخ‌دان و نویسنده‌ی اسرائیلی، در دو دهه‌ی اخیر به یکی از شناخته‌شده‌ترین روشنفکران عمومی جهان تبدیل شده است. کتاب‌های او میلیون‌ها نسخه فروخته و به ده‌ها زبان ترجمه شده‌اند؛ آثاری که از گذشته‌ی دور انسان آغاز می‌کنند و تا آینده‌ی هوش مصنوعی، مهندسی زیستی و شبکه‌های اطلاعاتی پیش می‌روند. اهمیت هراری بیش از آن‌که در ارائه‌ی کشفیات علمی تازه باشد، در توانایی او برای کنار هم گذاشتن
آیا اراده آزاد وجود دارد؟ رمزگشایی از جبرگرایی و فرگشت | با دکتربنیامین فراهانی
*آیا ما واقعاً صاحب تصمیمات خود هستیم یا همه‌چیز از پیش تعیین شده است؟*در این قسمت از پادکست هشیوار، میزبان «مهدی شفا» در یک گفتگوی عمیق با «بنیامین فراهانی»، به بررسی یکی از بنیادی‌ترین چالش‌های مشترک علم و فلسفه یعنی مسئله اراده آزاد می‌پردازد. این گفتگو تلاش می‌کند تا تلاقی مفاهیم بیولوژیک، عصب‌شناسی تکاملی و نتایج اخلاقی-اجتماعی آن را لایه لایه بازخوانی کند.در این بحث چالش‌برانگیز، رویکردهای ف
آیا حیات فرازمینی واقعیت دارد یا یک خرافه مدرن است؟ | فرهاد ارکانی
در دومین بخش از گفتگوی جذاب با فرهاد ارکانی، به اعماق یکی از بزرگ‌ترین و تکان‌دهنده‌ترین پرسش‌های تاریخ بشر سفر می‌کنیم:*آیا ما در این کیهان تنها هستیم؟ *در این اپیزود از پادکست هشیوار به همراه فرهاد ارکانی به بررسی احتمال وجود #حیات_فرازمینی می‌پردازیم. با استفاده از #فرمول_دریک تمدن‌های هوشمند را محاسبه کرده و به این پرسش پاسخ می‌دهیم که چرا با وجود این احتمالات، کیهان در سکوت فرو رفته است؟ پدید
چرا نئاندرتال‌ها منقرض شدند؟ فرگشت و آمیزش انسان تبارها | دکتر سامان حیدری، دکتر جواد حسین‌زاده
در این قسمت از پادکست هشیوار، به میزبانی دکتر مهدی شفا، به یکی از بنیادی‌ترین و چالش‌برانگیزترین پرسش‌های تاریخ تکامل بشر می‌پردازیم:*آیا انسان خردمند (هومو ساپینس) واقعاً تنها گونه موفق انسانی بوده و تکامل ما یک درخت خطی و ساده است؟*با ورود فناوری‌های نوظهوری مانند ژنتیک باستانی، تحلیل دی‌ان‌ای باستانی، مطالعه پروتئین‌های کهن و هوش مصنوعی، تصویر ما از گذشته به کلی دگرگون شده است. در این گفتگوی عم
ساختار سیاسی و آینده ایران: تقابل سنت و مدرنیته | با دکترشروین وکیلی، دکترجوادعباسی
آیا در تاریخ ایران نوعی اندیشه سیاسی یا الگوی حکمرانی پایدار وجود داشته است؟ مفهوم ایرانشهری دقیقاً چیست و تجربه تاریخی کشور چگونه می‌تواند راهنمای ما برای عبور از مقاطع حساس کنونی باشد؟ در این قسمت از پادکست هشیوار، به میزبانی دکتر مهدی شفا، میزبان گفتگویی عمیق، فکری و تفصیلی میان دو تن از صاحب‌نظران برجسته در حوزه جامعه‌شناسی و تاریخ هستیم تا ساختار سیاسی ایران را از گذشته تا افق‌های آینده به نق
مغز ایدئولوژیک و تصلب شناختی؛ چرا برخی در برابرواقعیت مقاومت می‌کنند؟ با دکترسروش دباغ، وحیدهروآبادی
یکی از مهم‌ترین پرسش‌های زندگی انسان این نیست که چه چیزی را باور داریم، بلکه این است که چرا آن را باور داریم؟ چرا برخی از افراد حاضر می‌شوند باورهای خود را زیر سؤال ببرند اما بعضی دیگر حتی در برابر واقعیت و شواهد متناقض هم مقاومت می‌کنند؟در این قسمت از پادکست هشیوار، به میزبانی *دکتر مهدی شفا*، در یک گفتگوی عمیق و بین‌رشته‌ای به کالبدشکافی مفهوم *مغز_ایدئولوژیک* و ریشه‌های روانی و اجتماعی جزم‌گرای
آیا ما واقعیت را می‌بینیم یا مغز آن را می‌سازد؟ گفتگوبا دکترآرش افراز
در این قسمت از پادکست، به اعماق تاریک و شگفت‌انگیز جمجمه سفر می‌کنیم؛ جایی که مغز ما بدون دسترسی مستقیم به نور، جهان بیرون را برای ما تصویر می‌کند. آیا آنچه می‌بینیم خودِ واقعیت است یا صرفاً یک بازسازی ذهنی، فرضی و تکاملی؟ مهمان این گفتگو، *دکتر آرش افراز* دانشمند و محقق ارشد سیستم‌های بینایی در موسسه ملی سلامت روان آمریکا (NIH) و پژوهشگر سابق دانشگاه MIT و هاروارد هستند. ایشان با سال‌ها تجربه فیل
آیا ما فقط یک ماشین شیمیایی هستیم؟ مرزماده وحیات کجاست؟ با دکترعطا کالیراد، پوریا آزادی
حیات از کجا آغاز می‌شود؟ آیا DNA صرفاً یک نقشه و برنامه کامپیوتری مکتوب است، یا سیستم‌های زنده چیزی فراتر از کدهای دیجیتال هستند؟ مرز واقعی میان یک سیستم شیمیایی پیچیده و یک موجود زنده کجاست؟در این قسمت از پادکست هشیوار، من، مهدی شفا (دکترای زیست شناسی سلولی و مولکولی-ژنتیک) میزبان دکتر عطا کالیراد (متخصص زیست‌شناسی تکاملیو بوم شناسی از مؤسسه ماکس پلانک آلمان) و پوریا آزادی (پژوهشگر زیست‌شناسی سام
آیا دی ان ای واقعاً نقشهٔ حیات است؟ | گفتگو با دکتر عطا کالیراد
آیا تصویر سنتی ما از DNA به عنوان یک «دستور پخت خطی» یا «بلوپرینت فیکس‌شده» از نظر علمی دقیق است؟ زیست‌شناسی مدرن چگونه از پارادایم ژن‌محوری (Gene-centrism) به سمت درک سیستم‌محور (Systems Biology) و کل‌نگر حرکت می‌کند؟در این قسمت از پادکست هشیوار، میزبان دکتر عطا کالیراد، زیست‌شناس تکاملی و پژوهشگر مؤسسه ماکس پلانک آلمان هستیم. در این گفتگوی عمیق، لایه به لایه از تقلیل‌گرایی کلاسیک فراتر می‌رویم ت
از مهبانگ تا امروز با فرهاد ارکانی - بخش اول
در این اپیزود از پادکست هشیوار، با آقای فرهاد ارکانی، مترجم، پادکستر و مروج علم گفتگو کردم. بخش اول این گفت‌وگو پیش از جنگ اخیر ضبط شده است.در جلسه اول بیشتر درباره مسیر جهان از مهبانگ تا شکل‌گیری زمین صحبت کردیم؛ از تولد فضا، زمان و ماده تا شکل‌گیری اتم‌ها، ستارگان، کهکشان‌ها، عناصر سنگین و در نهایت پیدایش منظومه شمسی و سیاره زمین.همچنین درباره انواع ستارگان و سرنوشت آن‌ها، نقش انفجارهای ستاره‌ا
تکامل فراتر از ژنها: حیات و انتخاب طبیعی داروین با دکتر بنیامین فراهانی
آیا در زیست‌شناسی و انتخاب طبیعی، DNA واقعاً همه‌چیز است؟سال‌ها زیست‌شناسی مدرن تحت تأثیر نگاه ژن‌محور و «سنتز نوین فرگشت» قرار داشت؛ دیدگاهی که ژنها را واحد اصلی انتخاب طبیعی و تعیین‌کننده‌ی بنیادین حیات می‌دانست. اما یافته‌های جدید در ژنتیک، زیست‌شناسی سامانه‌ها (Systems Biology)، اپی‌ژنتیک، زیست‌شناسی تکوینی (Evo-Devo)، علوم اعصاب و نظریه سیستم‌های پیچیده نشان داده‌اند که حیات — و حتی خودِ انت
از طلبه تا مخالف جمهوری اسلامی:مسیر تغییر یک ایدئولوژی-بخش دوم
چرا بعضی انسان‌ها از دل ساختارهای ایدئولوژیک بیرون می‌آیند و تغییر می‌کنند، اما بسیاری دیگر همچنان از همان ساختار—حتی در برابر خشونت، سرکوب و رنج انسان‌ها—دفاع می‌کنند؟در بخش دوم این گفت‌وگوی ویژه، آقای وحید هروآبادی از مسیر نزدیکی به جریان محمود احمدی‌نژاد و رحیم مشایی، موضوع ظهور و سپس فاصله گرفتن از آن جهان‌بینی صحبت می کند.این گفتگو تلاشی است برای فهم بیشتر«مغز ایدئولوژیک»؛ مفهومی که لئور زمی
مغز ایدئولوژی زده: چرا برخی مغزها دچارتصلب شناختی می‌شوند؟
مغز ایدئولوژیک: علم رادیکالِ تفکر انعطاف‌پذیر۲۵ مارس ۲۰۲۵نویسنده: لیور زمیگرودبرگزیده به‌عنوان یکی از بهترین کتاب‌های سال توسط گاردین و تلگرافچرا برخی افراد رادیکال می‌شوند؟ایدئولوژی‌ها چگونه مغز انسان را شکل می‌دهند؟و چگونه می‌توانیم ذهن خود را از قید دگماهای سمی رها کنیم؟در کتاب «مغز ایدئولوژیک»، لیور زمیگرود پیوندهای عمیق میان باورهای سیاسی و زیست‌شناسی مغز را آشکار می‌کند. او با تکیه بر پژوهش
سازگارگرایی در برابر اختیارگرایی: گفتگویی علمی-فلسفی در باب اراده آزاد
این اپیزود از پادکست هشیوار، وریا امیری و پوریا آزادی وارد یکی از عمیق‌ترین و جنجالی‌ترین مباحث فلسفه، علوم اعصاب و روانشناسی می‌شوند:آیا انسان واقعاً دارای اراده آزاد (اختیار) است؟ یا تصمیم‌ها و رفتارهای ما محصول مغز، ژنتیک، محیط، تربیت و زنجیره‌ای از علل پیشین‌اند؟ در این گفتگو، دو دیدگاه متفاوت درباره Free Will در برابر یکدیگر قرار می‌گیرند:اختیارگرایی (Libertarian Free Will) در برابر سازگارگر
جبر یا اختیار: گفتگویی درباره اراده آزاد
در این اپیزود از پادکست هشیوار، دکتر شروین وکیلی و وریا امیری وارد یکی از عمیق‌ترین و بحث‌برانگیزترین مباحث فلسفه، علوم اعصاب و علوم شناختی می‌شوند:آیا انسان واقعاً دارای اراده آزاد است؟ یا آنچه «انتخاب» می‌نامیم، محصول مغز، ژنتیک، محیط، فرگشت و فرایندهای ناخودآگاه است؟ در این گفتگو، دو نگاه متفاوت درباره عاملیت انسانی در برابر یکدیگر قرار می‌گیرند:دکتر شروین وکیلی از دیدگاهی نزدیک به اختیارگرایی
دو قطبی چپ و راست سیاسی، مدارهای قدرت و رفتار هدفمند مردم در تاریخ معاصر ایران
«این گفتگو قبل از جنگ اخیر ضبط شده است»در این گفت‌وگوی تحلیلی میزبان دکتر شروین وکیلی هستم تا به بررسی ریشه‌های تاریخی و جامعه شناختی دو قطبی «چپ و راست سیاسی» در ایران معاصر بپردازیم؛ از جریان‌های فکری و مدارهای قدرت گرفته تا نقش رفتار جمعی، حافظه تاریخی و تصمیم‌های هدفمند مردم در بزنگاه‌های مهم تاریخ معاصر ایران بخصوص از سال ۱۳۷۸ تا ۱۳۰۴. آقای دکتر وکیلی با نقد الگوبرداری سطحی از قطب‌بندی‌های غ
از حوزه علمیه تا مخالفت با جمهوری اسلامی: مسیر شکل گیری و تغییر یک دیدگاه ایدئولوژیک-بخش اول
چرا بعضی انسان‌ها از دل ساختارهای ایدئولوژیک بیرون می‌آیند و تغییر می‌کنند، اما بسیاری دیگر همچنان از همان ساختار—حتی در برابر خشونت، سرکوب و رنج انسان‌ها—دفاع می‌کنند؟در بخش اول این گفت‌وگوی ویژه، آقای وحید هروآبادی از مسیر فکری و شخصی خود سخن می‌گوید؛ از سال‌های تحصیل در حوزه علمیه، باورهای مذهبی و باور مهدویت، تا نزدیکی به جریان محمود احمدی‌نژاد و رحیم مشایی، و سپس فاصله گرفتن از آن جهان‌بینی.ا
ریشه های ایدئولوژیک جمهوری اسلامی: از مذهب سیاسی تا سازوکار سرکوب و بقا
جمهوری اسلامی را می‌توان یکی از روشن‌ترین نمونه‌های معاصرِ آن چیزی دانست که بسیاری از متفکران و عصب شناسان توصیف می‌کنند: نظامی که فقط بر پایه‌ی قدرت سیاسی عمل نمی‌کند، بلکه تلاش می‌کند «معماری ذهن» انسان‌ها را بازسازی کند.در چنین نظامی، مسئله فقط کنترل رفتار نیست—بلکه کنترل ادراک، معنا، هویت و حتی احساسات است.وقتی به ساختار جمهوری اسلامی نگاه می‌کنیم، بسیاری از مفاهیم کتاب ناگهان از سطح نظری به و
ایران و‌تغییر رژیم‌حکمرانی: چه نوع سیستم حکومتی برای ایران مناسب تر است؟
در این گفت‌وگوی ویژه از پادکست هشیوار، به یکی از مهم‌ترین پرسش‌های کنونی جامعه می‌پردازیم:چه نوع سیستم سیاسی و حکومتی می‌تواند آینده‌ای پایدارتر، آزادتر، عقلانی‌تر و دموکرات تر با حفظ منافع ملی برای ایران رقم بزند؟در این مباحثه، از زاویه‌های متفاوت جامعه‌شناسی سیاسی، تاریخ، باستان شناسی و سیستم های حکمرانی به بررسی تجربه‌های تاریخی ایران، مسئله دولت-ملت، دوران گذار و مدل‌های اصلی حکومتی (پادشاه
من کی ام: ادراک «خود» از نگاه علوم اعصاب با دکتر تقی کیمیایی-اسدی
در این اپیزود از پادکست هشیوار، دکتر مهدی شفا (زیست‌شناس سلولی) میزبان دکتر کیمیایی‌اسدی (عصب‌شناس) است تا به یکی از عمیق‌ترین پرسش‌های انسان بپردازند: «من کی‌ام؟» آیا آنچه ما به‌عنوان «خود» تجربه می‌کنیم، واقعیتی عینی است یا محصولی از فعالیت‌های پیچیدهٔ مغز؟ در این گفت‌وگو، با تکیه بر یافته‌های علوم اعصاب، به بررسی سازوکارهای ادراک، حافظه، و نقش مغز در شکل‌گیری هویت فردی می‌پردازیم.این بحث نه‌تنه
مغز ایدئولوژیک: چرا ذهن ما سرسخت می‌شود؟-بخش دوم
🎙️ مغز ایدئولوژیکThe Ideological Brain by Leor Zmigrodچرا بعضی ذهن‌ها انعطاف‌پذیرترند و بعضی دیگر به سمت جزم‌گرایی، افراط‌گرایی و خشونت ایدئولوژیک کشیده می‌شوند؟آیا ایدئولوژی فقط مجموعه‌ای از عقاید است… یا چیزی که واقعاً مغز ما را بازسازی می‌کند؟در این اپیزود، وارد دنیای «نوروساینس سیاسی» می‌شویم؛ جایی که روانشناسی، علوم اعصاب، ژنتیک و فلسفه به هم می‌رسند تا توضیح دهند چرا برخی انسان‌ها بیشتر مست
مغز ایدئولوژیک: چرا ذهن ما سرسخت می‌شود؟-بخش اول
مغز ایدئولوژیک: علم رادیکالِ تفکر انعطاف‌پذیر۲۵ مارس ۲۰۲۵نویسنده: لیور زمیگرودبرگزیده به‌عنوان یکی از بهترین کتاب‌های سال توسط گاردین و تلگرافچرا برخی افراد رادیکال می‌شوند؟ایدئولوژی‌ها چگونه مغز انسان را شکل می‌دهند؟و چگونه می‌توانیم ذهن خود را از قید دگماهای سمی رها کنیم؟در کتاب «مغز ایدئولوژیک»، لیور زمیگرود پیوندهای عمیق میان باورهای سیاسی و زیست‌شناسی مغز را آشکار می‌کند. او با تکیه بر پژوهش
ریاضیات اخلاقی پیترسینگر: جنگ ایران و کاهش درد و رنج درجهان
جنگ یکی از تراژیک‌ترین و پیچیده‌ترین پدیده‌های تاریخ بشر است. در این برنامه به این پرسش اساسی می‌پردازیم: آیا جنگ می‌تواند از نظر اخلاقی قابل توجیه باشد؟در این گفت‌وگو، با الهام از چارچوب فلسفی فایده‌گرایی (Utilitarianism) و با توجه به جنگ میان آمریکا، اسرائیل و ایران، پروفسور پیتر سینگر بررسی می‌کند که آیا خشونت میان دولت‌ها در برخی شرایط می‌تواند از نظر اخلاقی قابل دفاع باشد یا نه. از نگاه سینگر
ایران در نقطه عطف: جنگ، سقوط جمهوری اسلامی و دوران گذار-بخش سوم
ایران در نقطه عطف تاریخی قرار گرفته است.تحولات منطقه‌ای، درگیری نظامی، تضعیف بی‌سابقه جمهوری اسلامی و سناریوهای مختلف فروپاشی، ما را با پرسشی اساسی روبه‌رو کرده‌اند:اگر این نظام سقوط کند، چه چیزی جای آن را می‌گیرد؟در این لایو زنده تلاش می‌کنیم، درباره سه محور کلیدی گفت‌وگو کنیم:▪️ جنگ و پیامدهای آن برای ایران و جامعه▪️ سناریوهای سقوط یا تضعیف ساختاری جمهوری اسلامی▪️ دوران گذار: خلأ قدرت، خطرات، فر
ایران در نقطه عطف: جنگ، سقوط جمهوری اسلامی و دوران گذار-بخش دوم
در این گفت‌وگو با حضور دو مهمان هشیوار در مورد شرایط جنگی منطقه، تضعیف ساختار قدرت جمهوری اسلامی و سناریوهای محتمل برای آینده بعد از سفوط جمهوری اسلامی و‌نقش شاهزاده رضا پهلوی گفتگو کردیم.در این برنامه درباره نقش نیروهای سیاسی، اهمیت ائتلاف‌های گسترده، جایگاه رهبری در دوران گذار و همچنین دیدگاه‌های مختلف درباره آینده نظام سیاسی ایران—از جمهوری تا پادشاهی پارلمانی—بحث می‌کنیم. هدف این گفت‌وگو برر
سقوط جمهوری اسلامی، اهمیت ائتلاف حداکثری و بحران جریان چپ
سقوط جمهوری اسلامی—به هر مسیری که رخ دهد—به‌خودی‌خود نه آزادی می‌آورد و نه دموکراسی. مسئله‌ی اصلی، مدیریت خلأ قدرت پس از سقوط است. در چنین لحظه‌ای، تنها راه جلوگیری از هرج‌ومرج، جنگ داخلی یا بازتولید اقتدارگرایی، ائتلاف حداکثری نیروهای مخالف حول یک رهبری مورد اعتماد ، اهداف حداقلی و عملی است؛ نه توافق ایدئولوژیک، نه برنامه‌های آرمانی.اما یکی از موانع جدی این مسیر، بحران جریان چپ—هم در ایران و هم د
اپیزود ویژه-پیش از آینده:تحلیل و طراحی دوره گذار
کتاب پیش از آینده (دیباچه‌ای بر تحلیل و طراحی دوره‌ی گذار) به قلم دکتر سجاد فتاحی به موضوع تحلیل و طراحی دوره‌ی گذار در سیاست و حکومت پرداخته است. این کتاب با رویکردی تحلیلی، دوره‌ی گذار را به‌عنوان یک وضعیت موقت، ناپایدار و تعیین‌کننده بررسی کرده است؛ دوره‌ای که در آن تصمیم‌های کلیدی می‌تواند مسیر آینده‌ی یک کشور را برای مدت طولانی مشخص کند. سجاد فتاحی با بهره‌گیری از نظریه‌های علوم سیاسی و علوم
ایران در نقطه عطف: جنگ، سقوط جمهوری اسلامی و دوران گذار-بخش اول
ایران در نقطه عطف تاریخی قرار گرفته است. تحولات منطقه‌ای، احتمال درگیری نظامی، تضعیف بی‌سابقه جمهوری اسلامی و سناریوهای مختلف فروپاشی، ما را با پرسشی اساسی روبه‌رو کرده‌اند:اگر این نظام سقوط کند، چه چیزی جای آن را می‌گیرد؟در این لایو زنده تلاش کردیم بدون هیجان‌زدگی، بدون شعار و فراتر از دوقطبی‌های رایج، درباره سه محور کلیدی گفت‌وگو کنیم:▪️ احتمال جنگ و پیامدهای آن برای ایران و جامعه▪️ سناریوهای سق
اپیزود ویژه-منافع ملی و پایداری ایران با دکتر سجاد فتاحی
کتاب «ایران و مسئلهٔ پایداری» نوشتهٔ دکتر سجاد فتاحی یک اثر بین‌رشته‌ای است که با استفاده از نظریهٔ سیستم‌ها، تلاش می‌کند چارچوبی علمی برای طراحی و تحلیل نظام حکمرانی ارائه دهد و به پرسش‌های بنیادین دربارهٔ پایداری ایران پاسخ دهد. این کتاب با نگاه به رفتار سازوکارهای اجتماعی ـ سیاسی، ساختار و عملکرد حکومت در ایران را بررسی کرده و نشان می‌دهد که چگونه بحران‌ها و ناکارآمدی‌ها می‌توانند تهدیدی جدی بر
نقض فاحش اخلاق پزشکی در سایه سرکوب و کشتار مردم بی دفاع ایران
در این جلسه در خدمت آقای دکتر کیارش آرامش، پزشک و متخصص اخلاق پزشکی هستم. با توجه به شرایط کنونی و‌کشتار بی سابقه ده‌ها هزار هموطن بیگناه و پیرو سو‌استفاده از سیستم پزشکی و‌درمانی، ایشون متنی رو به انگلیسی در شبکه LinkeIn منتشر کردند. از ایشون دعوت کردم‌تا بیشتر درمورداین متن صحبت کنند:«یکی از بنیادی‌ترین اصول اخلاق پزشکی، پاسداشت جان و کرامت انسان است؛ به‌ویژه در زمان‌های آسیب‌پذیری، بیماری و
اپیزود ویژه-چرا رضا پهلوی؟ مسئله پایداری ایران و دوران گذار
در این اپیزود به یکی از بنیادی‌ترین پرسش‌های امروز ایران می‌پردازیم:در دوران گذار سیاسی که بعد از سقوط جمهوری اسلامی رخ خواهد داد، چگونه می‌توان از فروپاشی نهادی، بی‌ثباتی امنیتی و تجزیه اجتماعی جلوگیری کرد و یک مسیر پایدار برای آینده ابران طراحی نمود؟میهمان این برنامه، دکتر سجاد فتاحی، جامعه‌شناس و پژوهشگر مسائل ایران معاصر است که در حوزه جامعه‌شناسی سیاسی، هویت ملی، انسجام اجتماعی و مسئله دولت-
جامعه جهانی چه مسئولیت‌های اخلاقی و قانونی در قبال سرکوب و کشتارسیستماتیک غیرنظامیان در ایران دارد؟
در حالی که میلیون‌ها ایرانی زیر خاموشی عمدی اینترنت به‌سر می‌برند، گزارش‌های معتبر از سرکوب خشونت‌آمیز و کشتار ده ها هزار مردم بی گناه و غیر مسلح، صد ها هزار زخمی و بازداشت‌های گسترده و نقض جدی حقوق بشر همچنان منتشر می‌شود. این قطع ارتباط نه‌تنها مردم را از یکدیگر جدا کرده، بلکه امکان نظارت عمومی و پاسخگویی حکومت را نیز به‌شدت محدود کرده است.بر اساس اصل بین‌المللی مسئولیت حمایت (Responsibility to
اپیزود ویژه-واکسن، ماسک و‌تئوری توطئه: پرسش های صریح از دکتر حسام نوذری
در این اپیزود از پادکست هشیوار، بار دیگر میزبان دکتر حسام نوذری هستم تا این بار نه صرفاً برای شنیدن نظرات ایشان، بلکه برای طرح سوالات، ابهامات و نقدهای جدی که از سوی مخاطبان و همکاران جامعه علمی و پزشکی مطرح شده است، با ایشان گفتگو کنم.#دکتر_حسام_نوذری #واکسن_کرونابسیاری از منتقدان معتقدند که دیدگاه‌های دکتر نوذری درباره همه‌گیری کرونا، واکسن‌های mRNA و پروتکل‌های بهداشتی، با اجماع علمی مغایرت دار
اپیزود ویژه-استانداردهای تولید دارو و مسئولیت اخلاقی درحفاظت از جان بیماران با رئیس انجمن داروسازان صنعتی ایران
تولید دارو، برخلاف بسیاری از صنایع، مستقیماً با جان انسان‌ها سروکار دارد. هر قرص، آمپول یا فرآورده تزریقی که وارد بازار می‌شود، باید نتیجه یک زنجیره کاملاً کنترل شده، مستند و مبتنی بر استانداردهای سخت‌گیرانه‌ی cGMP (current Good Manufacturing Practice) باشد. این استانداردها که توسط نهادهایی مانند FDA آمریکا، EMA اروپا و سازمان‌های متناظر در سایر کشورها (سازمان غذا و دارو در ایران) تدوین شده‌اند
اپیزود ویژه-روان شناسی فرگشتی: ریشه باورهای بی اساس و معنای زندگی با فرهاد ارکانی
در این اپیزود از پادکست هشیوار با آقای فرهاد ارکانی، مترجم، پادکستر و مروج علم، گفت‌وگویی عمیق درباره‌ی ریشه‌های تکاملی باورهای انسانی داریم؛ اینکه چرا مغز انسان، با وجود پیشرفت خیره‌کننده‌ی علم و فناوری، همچنان مستعد خرافات، خطاهای شناختی و شبه‌علم باقی مانده است. محور اصلی این گفتگو واکاوی این واقعیت است که مغز ما نه برای کشف حقیقت، بلکه برای بقا و تکثیر در محیط‌های اجدادی تکامل یافته است.در بخ
چشم‌انداز آگاهی: مروری اجمالی بر نظریه‌های علمی-فلسفی معاصر
رابرت لارنس کوهن فیلسوف علم و پژوهشگر میان‌رشته‌ای است که دکترای علوم اعصاب خود را از دانشگاه UCLA دریافت کرده و بیش از پنج دهه از فعالیت حرفه‌ای‌اش را به بررسی عمیق‌ترین پرسش‌های مربوط به آگاهی، ذهن، واقعیت و پیامدهای وجودی آن‌ها اختصاص داده است. او خالق و مجری پروژهٔ شناخته‌شدهٔ Closer to Truth است؛ مجموعه‌ای بلندمدت از گفت‌وگوها با صدها دانشمند و فیلسوف برجستهٔ جهان دربارهٔ آگاهی، ارادهٔ آزاد،
چرا انسان خدا را ساخت؟ ریشه ادیان و نقد نواندیشی دینی
در این گفت‌وگو به پرسشی بنیادی در تاریخ ذهن انسان می‌پردازیم:چرا ذهن انسان خدا را خلق کرد؟با استفاده از روانشناسی تکاملی، علوم شناختی دین (CSR)، انسان‌شناسی و علوم اعصاب توضیح می‌دهیم که چگونه مغز انسان—به‌عنوان محصول انتخاب طبیعی—به‌صورت طبیعی گرایش به ساختن موجودات نادیدنی، نیروهای ماورایی و معناهای مقدس دارد.همراه با دکتر کیمیایی–اسدی (پزشک و متخصص عصب شناسی) و وریــا امیری (پژوهشگر فلسفهٔ دی
مکتب اخلاقی فایده‌گرایی
فایده‌گرایی: یک معرفی کوتاهاثر پیتر سینگر و کاسیا د لازاری-رادکانتشارات دانشگاه آکسفوردکتاب «فایده‌گرایی: یک معرفی کوتاه» یکی از شفاف‌ترین و معتبرترین نوشته‌ها درباره‌ی نظریه‌ی اخلاقی فایده‌گرایی است؛ نظریه‌ای که بیش از دو قرن است فلسفه، سیاست، اقتصاد، اخلاق زیستی و حتی تصمیم‌گیری‌های روزمره‌ی ما را تحت تأثیر قرار داده. پیتر سینگر، فیلسوف نامدار حوزه‌ی اخلاق کاربردی، و کاسیا د لازاری-رادک، پژوهشگر
اپیزود ویژه-ارادهٔ آزاد و مسئولیت اخلاقی با دکترتقی کیمیایی‌اسدی ودکترشروین وکیلی
در این برنامه ازپادکست «هشیوار»، به یکی از بنیادی‌ترین پرسش‌های فلسفه و علوم اعصاب می‌پردازیم:آیا انسان واقعاً دارای ارادهٔ آزاد است؟ و اگر نه، مسئولیت اخلاقی چه معنایی پیدا می‌کند؟در این گفت‌وگو،دکتر کیمیایی‌اسدی، عصب‌پژوه و متخصص علوم اعصاب شناختی،و دکتر شروین وکیلی، جامعه‌شناس و زیست‌شناس اجتماعی،از دو منظر متفاوت اما تا حدی مکمل—نوروساینس و علوم انسانی—به این مسئله می‌پردازند.در بخش نخست، سازو
اپیزود ویژه-جبر، اختیار و مسئولیت اخلاقی با دکتر شروین وکیلی
در این گفت‌وگو، من با دکتر شروین وکیلی، جامعه‌شناس و زیست‌شناس، درباره مفهوم ارادهٔ آزاد و مسئولیت اخلاقی و قانونی گفت‌وگویی عمیق و چالش‌برانگیز دارم. دکتر وکیلی از دیدگاه باور به اختیار و مسئولیت انسان دفاع می‌کند و من دیدگاه‌های شکاکانِ ارادهٔ آزاد مانند رابرت ساپولسکی و گرِگ کروسو و پارایوم را مطرح می‌کنم تا تفاوت این دو نگرش علمی و فلسفی روشن‌تر شود.در این گفت‌وگو می‌شنوید:ارادهٔ آزاد از نظر
اپیزود ویژه-ژنتیک، تشخیص پیش از تولد و پزشکی دقیق با دکتر مسعود هوشمند
در این گفت‌وگوی علمی، دکتر مهدی شفا میزبان دکتر مسعود هوشمند، پژوهشگر برجسته ژنتیک پزشکی و استاد پیشین در مرکز ملی مهندسی ژنتیک و زیست‌فناوری ایران (NIGEB) است.در این گفتگو درباره نقش حیاتی میتوکندری (Mitochondria) در سلامت و بیماری‌های انسان، و همچنین اهمیت هاپلوگروه‌ها (Haplogroups) در بررسی ریشه‌های ژنتیکی، وراثت مادری و تنوع جمعیتی صحبت می‌کنیم.دکتر هوشمند توضیح می‌دهد که چگونه توالی‌یابی ژن
اپیزود ویژه-میکروبیوم: جهانی نامرئی در بدن ما با دکتر حسام نوذری-بخش دوم
🎙️ در دومین بخش از گفت‌وگوی ویژه‌ی پادکست و کانال هشیوار، دکتر مهدی شفا میزبان دکتر حسام نوذری است تا ادامه بحث درباره‌ی یکی از شگفت‌انگیزترین کشفیات زیست‌شناسی نوین را دنبال کنند: میکروبیوم بدن انسان.🧫 بدن ما میزبان مجموعه‌ای عظیم از میکروب‌هاست — از باکتری‌ها و ویروس‌ها گرفته تا قارچ‌ها و آرکی‌ها — که در نقاط مختلف بدن زندگی می‌کنند: روده، دهان، بینی، دستگاه تنفسی، پوست و دستگاه تناسلی زنان.این
اپیزود ویژه-زیست سیاست با دکتر کیارش آرامش
دکتر کیارش آرامش پزشک، متخصص اخلاق زیستی و پژوهشگر برجسته در حوزه فلسفه علم و سیاست سلامت است.او تحصیلات پزشکی خود را در دانشگاه‌های ایران به پایان رساند و سپس در ایالات متحده در رشته‌ی «اخلاق سلامت» (Healthcare Ethics) تحصیل کرد و به‌عنوان پژوهشگر و استاد دانشگاه فعالیت خود را ادامه داد. دکتر آرامش اکنون مدیر مؤسسه‌ی «جیمز درین» در دانشگاه پن‌وست در ایالت پنسیلوانیاست و از چهره‌های شناخته‌شده در
اپیزود ویژه-علم، شبه علم، خرافات واهمیت تفکرعلمی ونقاد با دکترمحمد رضا توکلی صابری
در این گفت‌وگواز پادکست هشیوار، دکتر مهدی شفا میزبان دکتر محمد رضا توکلی‌صابری است — نویسنده، زیست‌شناس و روشنفکری علمی که آثارش نقش بزرگی در ترویج عقل‌گرایی و تفکر علمی در میان فارسی‌زبانان داشته است. دکتر توکلی‌صابری دکترای شیمی پزشکی از دانشگاه دمونتفورت در انگلستان دارد و سال‌ها در ایران، بریتانیا و آمریکا در زمینه‌های علمی و فرهنگی فعالیت کرده است. او از معدود نویسندگانی است که توانسته علم، ف
ریچارد داوکینز: از ژن خودخواه تا سامانه های نوظهور-سخنرانی درگروه حلقه دیدگاه نو
در این سخنرانی، سیر تحول نگاه زیست‌شناسی فرگشتی از دیدگاه ژن‌محور ریچارد داوکینز تا رویکرد سامانه‌ای و چندسطحی فیلیپ بال. همچنین ارتباط میان علم، معنا، و نقد باور دینی در پرتو آثار مهمی چون The Selfish Gene، The Genetic Book of the Dead، How Life Works و The God Delusion تحلیل شد. ۱. «ژن خودخواه» و تغییر زاویه‌ی دید در تکاملکتاب The Selfish Gene در ۱۹۷۶ نقطه‌ی عطفی در فهم تکامل بود.در آن، داوکینز
اپیزود ویژه-ریشه‌های دین، نسبت علم و ایمان، طبیعت‌گرایی و اخلاق در جهانی بیخدا با وریا امیری
در این گفت‌وگوی فلسفی از پادکست هشیوار،میزبان آقای وریا امیری هستم برای گفت‌وگویی درباره پرسش‌های جاودانه‌ی بشر:چرا دین پدید آمد؟آیا جهان بدون خدا می‌تواند معنا داشته باشد؟و در عصری که علم جای اسطوره را گرفته،آیا هنوز می‌توان از ایمان، اخلاق و معنویت سخن گفت؟در این گغتگو می‌شنوید درباره:🕊️ خاستگاه دین و فرگشت باور به خدا⚙️ طبیعت‌گرایی و فیزیکالیسم؛ جهان بدون ماوراء⚡️ علم و دین؛ تعارض یا گفت‌وگو؟🌗
بیداری انسان و رهایی حیوانات – اکنون
پادکست هشیوار – سخنرانی دکتر مهدی شفا🧠 موضوع: رهایی حیوانات و اخلاق مهربانیبر اساس کتاب Animal Liberation Now اثر پیتر سینگر (۲۰۲۳)در این سخنرانی علمی و فلسفی، دکتر مهدی شفا نگاهی ژرف به اندیشه‌های پیتر سینگر، فیلسوف استرالیایی و بنیان‌گذار اخلاق فایده‌گرای مدرن، می‌اندازد.او با تکیه بر داده‌های عصب‌شناسی، زیست‌شناسی رفتاری و پژوهش‌های محیط‌زیستی، نشان می‌دهد که توانایی رنج کشیدن باید معیار اصلی ا
اپیزود ویژه-گیاهخواری و اخلاق حیوانات با پوریا حسن زاده
در این گفت‌وگو از پادکست هشیوار، با آقای پوریا حسن‌زاده فعال اجتماعی و حقوق حیوانات و مروج کیاهخواری در شبکه های اجتماعی درباره‌ی اخلاق، رنج حیوانات، و مسئولیت انسان در برابر گونه‌های دیگر صحبت کردیم از پوریا درباره سفر خودش از گوشتخواری به وگانیسم پرسبدم.این بحث بر پایه دیدگاه‌های فیلسوف معاصر پیتر سینگر در کتاب Animal Liberation Now شکل گرفته است.سینگر، از برجسته‌ترین چهره‌های فلسفه‌ی اخلاق فای
اپیزود ویژه-خرافات و شبه علم با امیرحسین کرد افشاری (گروه علمی زودیاک)
خرافات و شبه‌علم مفاهیمی هستند که به شکل‌های مختلف در جوامع بشری وجود داشته‌اند و ریشه‌های عمیقی در تاریخ، فرهنگ و روانشناسی انسان دارند. خرافات باورهایی هستند که بدون پشتوانه علمی و منطقی شکل گرفته‌اند و اغلب از ترس، جهل یا نیاز به کنترل ناشناخته‌ها سرچشمه می‌گیرند. شبه‌علم نیز مجموعه‌ای از باورها یا ادعاهایی است که به ظاهر علمی به نظر می‌رسند اما فاقد روش‌شناسی دقیق و شواهد تجربی معتبر هستند. ا
اپیزود ویژه-ریشه ها و مبانی فلسفه و اخلاق در دنیای معاصر با دکتر سروش دباغ
در این گفت‌وگوی ویژه، به یکی از بنیادی‌ترین پرسش‌های فلسفه و اندیشه‌ی معاصر می‌پردازیم:ریشه اخلاق در کجاست؟ رابطه اخلاق با دین، فقه و زندگی روزمره‌ی انسان امروز چیست؟دکتر سروش دباغ — فیلسوف، نواندیش دینی و روانشناس در آثار و گفت‌وگوهایش کوشیده است که اخلاق را نه به‌عنوان مجموعه‌ای از احکام مطلق، بلکه به‌مثابه عرصه‌ای زنده، انسانی و عقلانی بازتعریف کند. در این گفت‌وگوی عمیق و تأمل‌برانگیز، به بررس
انسان فراتر از فرگشت: انتخاب میان طبیعت و اخلاق
ما انسان‌ها حاصل میلیون‌ها سال فرگشت هستیم.مغز ما هنوز فرمان‌هایی را اجرا می‌کند که برای بقا در جنگل‌های نخستین طراحی شده‌اند: رقابت، خشم، ترس، خشونت و خودخواهی.اما در دنیای امروز، همین صفات طبیعی می‌توانند ویران‌گر باشند.در این گفت‌وگو، از رابطه‌ی میان زیست‌شناسی فرگشتی و اخلاق انسانی می‌گوییم:آیا باید از طبیعت و غریزه پیروی کنیم؟یا می‌توانیم فراتر برویم و بر اساس وجدان، آگاهی و همدلی عمل کنیم؟فر
اپیزود ویژه-میکروبیوم: جهانی نامرئی در بدن ما با دکتر حسام نوذری-بخش اول
در این اپیزود از پادکست و کانال هوشیوار، من میزبان دکتر حسام نوذری هستم و درباره یکی از شگفت‌انگیزترین کشفیات علم زیست‌شناسی نوین با ایشون گفت‌وگو می‌کنم: میکروبیوم بدن انسان.میکروبیوم مجموعه‌ای از میلیاردها میکروب است که در بدن و روی پوست ما زندگی می‌کنند — از باکتری‌ها و ویروس‌ها گرفته تا قارچ‌ها و آرکی‌ها — و نقشی تعیین‌کننده در سلامت یا بیماری ما دارند. در این دو بخش گفت‌وگو خواهید شنید که
کتاب ژنتیک مردگان-پیشگفتارمترجمان
«کتاب ژنتیک مردگان» اثر ریچارد داوکینز، سفری است به ژرفای فرگشت و نقش ژنها در تداوم حیات.داوکینز، که از مهم‌ترین چهره‌های زیست‌شناسی فرگشتی است، در این اثر دیدگاه ژن‌محور خود را گسترش می‌دهد و نشان می‌دهد ژنها پس از مرگ فرد نیز به بقای خویش ادامه می‌دهند؛ زیرا ما تنها حاملان موقت اطلاعاتی هستیم که میلیون‌ها سال پیش آغاز شده‌اند.او با استعاره‌ی شاعرانه‌ی پالیمسیست — کاغذی که نوشته‌هایش پاک شده ول
فرزندآوری در دنیای امروز: حق، مسئولیت یا خودخواهی؟
در این اپیزود یه همراه دوست و همکار عزیزم رضا امیر-میزبان پادکست مهرانگیز- به یکی از بنیادی‌ترین پرسش‌های انسان معاصر می‌پردازیم:آیا فرزندآوری امری اخلاقی است؟در گذشته، داشتن فرزند امری طبیعی و حتی وظیفه‌ای دینی و اجتماعی شمرده می‌شد؛ اما امروز، با افزایش آگاهی از مسائل اقتصادی، زیست‌محیطی، روانی و فلسفی، بسیاری از ما از خود می‌پرسیم:آیا آوردن انسانی دیگر به جهانی پر از بحران، فقر و نابرابری تصمیم
اپیزود ویژه-فرگشت مغز انسان یا دکترتقی کیمیایی-اسدی
🧠 فرگشت مغز انساندر جلسه ششم با حضور دکتر تقی کیمیایی‌اسدی، پزشک و عصب‌شناس برجسته، درباره‌ی مسیر فرگشتی مغز انسان، ساختارهای اصلی آن، و نقش محیط، در رشد مغز انسان صحبت می‌کنیم.داستان مغز انسان، داستان میلیون‌ها سال سازگاری و تغییر است — از مغزهای ساده‌ی ماهیان اولیه تا ساختار پیچیده‌ای که امروز تفکر، یادگیری و خلاقیت ما را ممکن می‌سازد. در طول این مسیر طولانی، مغز نیاکان ما به‌تدریج بزرگ‌تر و کار
اپیزود ویژه-سیستم های پیچیده، آشوبناک، پدیده نوظهور و اراده آزاد با دکتر شروین وکیلی
در این اپیزود با دکتر شروین وکیلی به سفری علمی وکمی هم فلسفی وارد می‌شویم؛ سفری به جهان شگفت‌انگیز سیستم‌های پیچیده، جایی که اجزای ساده در تعامل با هم رفتارهایی پدید می‌آورند که هیچ‌گاه در تک تک اجزا دیده نمی‌شوند. این همان دنیای پدیده‌های نوظهور است؛ از الگوهای آب‌وهوایی و حرکت کهکشان‌ها گرفته تا شبکه‌های عصبی مغز انسان.در این میان، نظریه‌های آشوب نشان می‌دهند چگونه تغییرات کوچک می‌توانند پیامده
آیا واکسن و استامینوفن با "اختلال طیف اوتیسم" ارتباط دارد؟
در این اپیزود به موضوع دلایل افزایش نرخ اختلال طیف اوتیسم می‌پردازم:🔹 معرفی اوتیسم، طیف و مفهوم «تنوع عصبی»🔹 بررسی دلایل افزایش آمار تشخیص در دو دهه اخیر🔹 نقش ژنتیک (حدود ۸۰٪ وراثت‌پذیری) و عوامل محیطی🔹 مرور ادعاهای جنجالی دربارهٔ واکسن و استامینوفن در دوران بارداری و پاسخ علم به آن‌ها🔹 تحلیل فلسفی و اخلاقی: طبی‌سازی، اقتصاد تشخیصی و مرزهای علمی اوتیسم🔹 توصیه‌هایی برای خانواده‌ها، غربالگران و سیاس
Recommended
Learn English Fast! English Snacks with Amber - Short Lessons to Speak English Like a Native
این نقطه
This Past Weekend w/ Theo Von
100 Greatest Old Time Detective Stories
Fantasy Flex
Classic Radio Theater with Wyatt Cox
Take Back Your Health®
Solved Murders - True Crime Stories
Old Time Radio - Gunsmoke
ESPN SportsCenter Update
Back to the 80s Radio
Heaven’s Gate Academy
